چهارمین مدرسه تابستانه چین
📚 ۳۲ جلسه تخصصی در ۵ محور سیاسی، اقتصادی، فرهنگی، تاریخی و فناوری 🧧 همراه با ارائه گواهی معتبر ● به ۳ زبان فارسی، انگلیسی و چینی با ارائهی سفرا و رایزنهای سابق، اعضای هیئت علمی، اساتید و کارشناسان برتر حوزه چین در ایران و… 💢 برگزاری بصورت آنلاین و آفلاین 📆 تاریخ برگزاری: از […]
از ذخایر زیرزمینی تا قدرت ژئوپلیتیکی؛ فرصت مغفول ایران و چین
عناصر نادر خاکی و مواد معدنی حیاتی در عصر هوش مصنوعی و انقلاب صنعتی چهارم، به یکی از مهمترین مؤلفههای قدرت ژئوپلیتیکی و ژئواکونومیکی تبدیل شدهاند. چین با تسلط بر بخش عمده فرآوری و زنجیره تأمین این مواد، جایگاهی راهبردی در اقتصاد و فناوری جهانی به دست آورده است. در مقابل، ایران با برخورداری از ذخایر قابلتوجهی از عناصر نادر خاکی، لیتیوم، آنتیموان و سایر مواد معدنی راهبردی، از ظرفیت بالایی برای ایفای نقش در زنجیره جهانی تأمین برخوردار است، اما محدودیتهای ناشی از تحریم، کمبود سرمایه و ضعف فناوریهای فرآوری، مانع بهرهبرداری کامل از این ظرفیتها شده است. این پژوهش با روش توصیفی ـ تحلیلی و بر پایه منابع کتابخانهای، ظرفیتهای همکاری ایران و چین در حوزه مواد معدنی حیاتی را بررسی میکند. یافتهها نشان میدهد که تلفیق ذخایر معدنی ایران با توان فناورانه و صنعتی چین میتواند زمینه توسعه زنجیره ارزش، انتقال فناوری و ارتقای صنایع پاییندستی را فراهم سازد. همچنین، استفاده از الگوی قراردادهای مهندسی، تأمین تجهیزات و ساخت (EPC) ضمن حفظ مالکیت منابع، راهکاری مناسب برای توسعه معادن و کاهش آثار محدودیتهای خارجی محسوب میشود. این همکاری میتواند جایگاه ژئواکونومیک ایران را تقویت کرده و زمینه کاهش وابستگی اقتصاد کشور به درآمدهای نفتی را فراهم آورد.
پارادوکس وابستگی؛ چرا تعرفههای آمریکا حریف باتریهای چین نشد؟
نبرد تجاری آمریکا و چین که در سال ۲۰۱۸ با اعمال تعرفههای گسترده بر کالاهای چینی آغاز شد، در سالهای اخیر بهطور فزایندهای صنایع راهبردی و آیندهدار از جمله خودروهای برقی و باتریهای لیتیومی را هدف قرار داده است (بلومبرگ، ۲۰۲۴: ۱). آنچه بهعنوان اختلافی بر سر کسری تجاری شروع شد، به نبردی ژئوپلیتیکی برای تسلط بر فناوریهای سبز و امنیت زنجیره تأمین تبدیل شده است. این نوشتار به روایت سیر تحول این نبرد از سال ۲۰۱۸ تا ۲۰۲۵ میپردازد و نشان میدهد که چگونه تعرفههای خودروهای برقی از ۲۵ درصد به ۱۰۰ درصد و سپس به بیش از ۱۴۵ درصد افزایش یافت و چگونه قوانینی چون «قانون کاهش تورم» (IRA) و مفهوم «نهادهای خارجی مورد نگرانی» (FEOC)، محصورسازی ساختاری چین در زنجیره تأمین آمریکا را رقم زد. یافتهها حاکی از آن است که با وجود این فشارها، تسلط چین بر زنجیره تأمین جهانی باتریهای لیتیومی – با سهم ۷۰ درصدی از مواد باتری و تسلط بر بازار باتریهای ذخیرهسازی انرژی آمریکا – این کشور را به بازیگری غیرقابلجایگزین تبدیل کرده و سیاستهای آمریکا را با پارادوکس «وابستگی در عین محاصره» مواجه ساخته است.
سند امنیت ملی چین در عصر جدید
امنیت ملی در چین طی سالهای اخیر از یک مفهوم سنتی و عمدتاً نظامی به چارچوبی جامع و چندبعدی تبدیل شده است که حوزههای سیاسی، اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی، فناورانه، سایبری، زیستی و زیستمحیطی را در بر میگیرد. این رویکرد بر پیوند متقابل توسعه و امنیت، تقویت نظام حکمرانی امنیت، ارتقای توانمندیهای مدیریت ریسک و نوسازی سازوکارهای امنیتی تأکید دارد. در این چارچوب، فناوریهای نوظهور، امنیت داده، امنیت سایبری، امنیت زیستی و حفاظت از منافع ملی به مؤلفههای اصلی سیاستگذاری امنیتی چین تبدیل شدهاند. این یادداشت با بررسی ابعاد مختلف نظام امنیت ملی چین، تلاش میکند منطق حاکم بر راهبرد امنیتی این کشور، شیوه تلفیق توسعه و امنیت و پیامدهای آن برای حکمرانی داخلی و نقشآفرینی چین در عرصه بینالمللی را تبیین کند.
اطلاعیه؛ عدم موافقت با رسانهای شدن بیانیه منتشر شده خطاب به دولت
اطلاعیه اخیرا برخی از رسانهها بیانیه ای را با عنوان«درخواست از رئیسجمهور برای بازنگری در روابط اقتصادی ایران- چین» منتشر کرده اند و نام اندیشکده مطالعات راهبردی ایران و چین نیز در این بیانیه ذکر شده است که انتشار عمومی و رسانهای این بیانیه مورد تایید اندیشکده مطالعات راهبردی ایران و چین نبوده است. اندیشکده […]
جشن بهار؛ مهمترین روز در فرهنگ کهن چین
این مراسم از اولین روز سال نو در تقویم قمری آغاز میشود و معمولاً بین اواخر ژانویه و اواسط فوریه برگزار میشود. جشن پانزده روز ادامه دارد و با جشن فانوسها به پایان میرسد
سوئیفت چینی را پس زدیم؟
حسین قاهری رئیس اندیشکده مطالعات راهبردی ایران و چین در ششمین نشست دوازدهمین همایش سالانه اقتصاد مقاومتی: آمریکا یاد گرفت با استفاده از جهانروایی دلار مشکلات اقتصادی خود را به اقتصاد دیگر کشور ها منتقل کند. #چین این مسئله را درک کرد و تلاش کرد با تقویت #یوآن و کاهش سلطه دلار آمریکا، مسیر جدیدی […]
بررسی سیاستهای چین در حوزه صادرات تسلیحات
در حالی که تنش ها میان ایران و ایالات متحده آمریکا در حال افزایش است، بسیاری از کارشناسان از غیبت تسلیحات چینی در نیرویهای مسلح ایران انتقاد دارند. اما این انتقاد فاقد دقت نظر کافی است، چرا که به دو نکته اساسی توجه ندارد. نکته نخست عدم توجه به سیاستهای امنیت بینالملل چین است که در ایران به درستی شناخته نشده و نکته دوم نقش آفرینی فعال ایالات متحده آمریکا در بازارهای تسلیحاتی است
بررسی تطبیقی ساختار و عملکرد وزارتخانههای دارایی و بازرگانی در نظام اقتصادی چین
اقتصاد چین در دهههای اخیر با رشدی بیسابقه توانسته جایگاه خود را بهعنوان دومین اقتصاد بزرگ جهان تثبیت کند. این تحول نهتنها ناشی از اصلاحات ساختاری در درون کشور بوده، بلکه ثمره سیاستگذاریهای هدفمند، منسجم و راهبردی در سطوح مختلف اقتصادی و تجاری نیز هست.
آیا ژاپن با انزوا و درماندگی روبرو خواهد شد؟
اگر سانای تاکایچی به این مسیر ادامه دهد، ژاپن با وضعیت غیرقابل تصوری از انزوا و درماندگی روبرو خواهد شد. هر سخن یا عملی که با چارچوب قوانین بینالمللی مطابقت نداشته باشد، محکوم به انزوا است.